In Rotterdam gaat in oktober de eerste pilot van het Programma Maatschappelijke Weerbaarheid van start. Defensie, veiligheidsregio’s en onderwijsinstellingen bundelen hun krachten om jongeren voor te bereiden op een samenleving die steeds vaker te maken kan krijgen met ontwrichtende gebeurtenissen, zoals langdurige stroomuitval, cyberaanvallen, extreem weer of verstoringen van vitale infrastructuur.
De aftrap vindt plaats op 30 september tijdens een bijeenkomst in Rotterdam, waar bestuurders, veiligheidsexperts, wetenschappers en studenten met elkaar in gesprek gaan over de vraag hoe Nederland weerbaarder kan worden.
De keuze voor Rotterdam is niet toevallig. Als internationale havenstad met een concentratie van vitale infrastructuur staat de regio midden in vraagstukken rond veiligheid, continuïteit en maatschappelijke veerkracht.
De pilot start als eerste bij Zadkine in Rotterdam. Daarna volgt uitbreiding naar onderwijsinstellingen in onder meer Den Haag, Utrecht en Eindhoven.
> LEES OOK: Cyberweerbaarheid in 2026: trends en best practices
Jongeren als onderdeel van de oplossing
De initiatiefnemers zien jongeren niet alleen als degenen die de gevolgen van toekomstige crises zullen ervaren, maar ook als een belangrijke schakel in de oplossing. Het programma wil studenten bewust maken van de risico’s die onze samenleving kunnen raken én hen voorbereiden om in actie te komen wanneer dat nodig is.
Dat betekent leren hoe je kunt handelen tijdens een crisis, verantwoordelijkheid nemen voor je omgeving en weten hoe je anderen kunt helpen wanneer voorzieningen uitvallen of hulp niet direct beschikbaar is.
Daarmee verschuift de aandacht van alleen zelfredzaamheid naar samenredzaamheid: het vermogen van mensen om elkaar te ondersteunen en als gemeenschap veerkrachtig te blijven wanneer de samenleving onder druk komt te staan.
Acht weken oefenen
Studenten volgen acht weken lang vijf uur per week een programma vol opdrachten, individueel en als groep. Ze leren eerste hulp verlenen, omgaan met stress, navigeren, de-escaleren en samen besluiten nemen onder druk. Het programma sluit af met een crisisscenario en een eindopdracht. De inhoud sluit aan op het niveau van de opleiding.
Mbo-studenten werken met situaties uit de beroepspraktijk, hbo-studenten met crisisrespons en leiderschap en wo-studenten met systeemanalyse en strategische besluitvorming. Het programma is opgebouwd rond drie pijlers: veerkracht, veilig en verbonden.
Overheid, wetenschap en praktijk aan tafel
Tijdens het openingsevent delen onder anderen Marco Zannoni van de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid (NCTV), Arjen Littooij, voorzitter van Veiligheidsregio Rotterdam-Rijnmond en Luitenant-generaal Jan-Willem Maas (Commandant Defensie Ondersteuningscommando) hun visie op maatschappelijke weerbaarheid.
In een panelgesprek gaan vertegenwoordigers van de gemeente Rotterdam, de Haven van Rotterdam, maatschappelijke initiatieven en de wetenschap met elkaar in gesprek over de vraag hoe inwoners, organisaties en overheden gezamenlijk kunnen bijdragen aan een weerbare samenleving.
Ook studenten van onder meer Hogeschool Rotterdam en Erasmus Universiteit Rotterdam krijgen een prominente rol. Samen met studenten uit andere pilotsteden bespreken zij hoe hun generatie kan bijdragen aan de weerbaarheid van Nederland.
Bron: Ministerie van Defensie
Volg Security Management op LinkedIn
